• Dr. Luc Colemont
  • Prof. dr. Steven van Laere
Dr. Luc Colemont, maag- en darmspecialist (GZA Ziekenhuizen), en medeoprichter van de vzw Stop Darmkanker.

Kennis delen kan levens redden

Per dag krijgen zo’n 13 Vlamingen te horen dat ze darmkanker hebben. Diezelfde dag nog maakt de ziekte een einde aan vijf levens in Vlaanderen. Darmkanker maakt 4 maal meer slachtoffers dan het verkeer. Toch staan velen er nog onvoldoende bij stil. En u, hebt u uzelf al laten testen?

Dr. Luc Colemont, maag- en darmspecialist (GZA Ziekenhuizen), en medeoprichter van de vzw Stop Darmkanker, benadrukt het belang van sensibilisering en de screening van darmkanker.

“Darmkanker is een ziekte van de dikkedarm, waarbij een kwaadaardig gezwel in de darm ontstaat uit een goedaardige poliep. Dit is gelukkig een traag proces dat zo’n 8 tot 10 jaar kan duren. We hebben dus voldoende tijd om die poliepen vroegtijdig op te sporen en weg te nemen.”

Ik heb buikpijn, heb ik darmkanker?

“Het vervelende aan darmkanker is dat er aanvankelijk geen symptomen zijn. Deze duiken meestal pas op in een later stadium. Het zijn niet-specifieke klachten zoals: aanhoudende buikpijn, bloedarmoede, gewichtsverlies, veranderde stoelgang, aanslepende diarree of bloedverlies. Maar die klachten kunnen ook een andere oorzaak hebben. Als je de kanker in een vroeg stadium kan ontdekken, is de kans op genezing meer dan 90%. Helaas gaan nog teveel mensen pas naar de dokter wanneer ze hinder ondervinden. Dan zit de kanker vaak al in een gevorderd stadium waarbij klieren of organen aangetast zijn, en er een bijkomende behandeling zoals chemo- of radiotherapie nodig is. Vanaf de leeftijd van 50 jaar neemt het risico op darmkanker beduidend toe. 90% van de patiënten met darmkanker in Vlaanderen is ouder dan 50 jaar. Het is dus belangrijk dat zij zich bij hun huisarts om de twee jaar op darmkanker laten testen of deelnemen aan het bevolkingsonderzoek.”

Niet altijd fataal

“In Europa sterven dagelijks 580 personen aan darmkanker. Maar de ziekte hoeft gelukkig niet altijd fataal te zijn. In Vlaanderen is men sinds oktober 2013 begonnen met een bevolkingsonderzoek. Aan mensen tussen 56 en 74 jaar wordt gratis een iFOB-test (immunochemische faeces occult bloed-test) opgestuurd. Die eenvoudige test onderzoekt of er spoortjes bloed aanwezig zijn die niet met het blote oog te zien zijn. Als de test afwijkend is, moet een aanvullend onderzoek gebeuren om de oorzaak van het bloedverlies op te sporen. Het wil echter niet zeggen dat je darmkanker hebt.”

“Het is jammer dat er nog niet zo veel aandacht is voor darmkanker als voor andere kankers. Het is nochtans de tweede meest frequente doodsoorzaak van kanker. Onze vzw Stop Darmkanker tracht via diverse kanalen informatie en voorlichting te geven over het vroegtijdig opsporen van darmkanker. Sociale media spelen hierbij een centrale rol. Mijn motto is: ‘Kennis delen kan levens redden’. Ben je er snel bij, dan is de kanker meestal perfect geneesbaar.”
Steven Van Laere, professor Universiteit Antwerpen en KU Leuven & werkzaam in de Translational Cancer Research Unit (TCRU)

Translational Cancer Research Unit: wie, wat, waar?

Steven Van Laere, (professor Universiteit Antwerpen en KU Leuven), is werkzaam in de Translational Cancer Research Unit (TCRU); een onderzoekseenheid die binnen GZA Ziekenhuizen gevestigd is op campus Sint-Augustinus. TCRU maakt integraal deel uit van de Universiteit van Antwerpen en voert innovatief onderzoek uit naar kanker, voornamelijk borstkanker.

“De vorming van uitzaaiingen, of metastasen, bij kanker is de voornaamste reden van kankergerelateerde sterfte. TCRU onderzoekt welke mechanismen hierin een rol spelen. Kennis moet toelaten om met behulp van therapieën in te spelen op de vorming van metastasen, en op die manier uitzaaiing te verhinderen.”

Thema’s

“Op dit moment voert TCRU onderzoek naar drie thema’s. Allereerst naar de uitzaaiing bij IBC, of het inflammatoire borstcarcinoom, een weinig frequente maar agressieve vorm van borstkanker. Alle patiënten met IBC vertonen uitzaaiingen in de lymfeknopen bij de diagnose. Wij trachten door innovatief onderzoek de biologie van dit borstkankersubtype te achterhalen om zo nieuwe inzichten te verwerven in de agressiviteit van de tumor. Als we de biologie beter begrijpen, kunnen er nieuwe doelwitten voor therapieën naar voren geschoven worden.”

“Een tweede onderzoek is gericht op de circulerende tumorcellen (CTC’s). Deze komen van de originele tumor, bevinden zich in de bloedbaan en zaaien via deze baan uit naar andere organen. Deze tumorcellen trachten we te karakteriseren, waardoor het mogelijk wordt de mechanismen verantwoordelijk voor de vorming van uitzaaiingen beter te begrijpen. De studie van CTC’s laat ons ook toe een uitspraak te doen over de gevoeligheid van tumoren aan bepaalde medicijnen. Aan de hand van een simpele, risicoloze bloedprik, kan voorspeld worden of een patiënt al dan niet baat zal hebben bij een bepaalde therapie. In het labo hebben wij een werkstroom ontwikkeld die ons toelaat dit soort onderzoek uit te voeren.”

“Als derde luik onderzoeken we uitzaaiingen in de lever (LM’s). Uit eerder onderzoek blijkt dat deze op drie manieren groeien: desmoplastisch, verdrukkend of vervangend. Vooral dit laatste patroon is interessant. De tumorcellen gaan de architectuur van de lever intact laten, maar ze vervangen de gezonde levercellen door tumorcellen. Wij willen het mechanisme van dit proces begrijpen. De bestaande anti-angiogene behandeling heeft bij patiënten met dit type uitzaaiingen geen succes. Onderzoek naar de biologie van dit groeipatroon moet nieuwe inzichten bieden en uiteindelijk ook nieuwe behandelingsmogelijkheden.”

Spreek erover

“Belangrijk is dat er kenbaarheid gegeven wordt aan het belang van onderzoek voor de bestrijding van kanker. Kanker is zeer complex. Alleen een grondige studie van de ziekte is de basis voor verdere vooruitgang in de kankergeneeskunde.”

Wil je wat meer informatie over TCRU, de vzw Stop Darmkanker of wil je een vrije gift schenken aan het onderzoek of voorlichting, neem dan eens een kijkje op www.tcru.be of www.stopdarmkanker.be.